(ur. 19 września 1551 w Fontainebleau, zm. 2 sierpnia 1589 w Saint-Cloud)
- ostatni z francuskiej dynastii Walezjuszów, jednej z gałęzi Kapetyngów. Książę Orleanu, a w latach 1573-1574 król Polski jako Henryk zwany Walezym. Od 1574 król Francji jako Henryk III.
Pochodzenie
Herb rodowy
Henryk Walezy był czwartym synem Henryka II, króla Francji i Katarzyny Medycejskiej. Na chrzcie otrzymał on imiona Aleksander Edward. Imię Henryk nadano mu dopiero na bierzmowaniu w roku 1565. Jego brat, Karol IX, był królem francuskim. Matka za wszelką cenę chciała osadzić wszystkich swych synów na tronie i gdy nie powiodły się inne plany wobec Henryka, zdecydowała się starać o egzotyczny dla Francuzów tron polski. Rozdzierające Francję walki katolików z hugenotami (francuskimi protestantami), czyli tzw. III wojna z hugenotami, umożliwiły Henrykowi pokazanie swych wojskowych umiejętności. Dzięki jego osobistej odwadze i przytomności umysłu pokonano w 1569 roku oddziały hugenotów pod Jarnac.
Przez pewien czas Henryk sprawował
urząd generalnego namiestnika królestwa.
Tak więc już w młodzieńczych latach
dał się on poznać zarówno jako dobry polityk jak i sumienny urzędnik.
Droga do polskiego tronu
Wybory nowego władcy polskiego po okresie bezkrólewia odbyły się w kwietniu i maju 1573 r. na prawym brzegu Wisły, naprzeciw Warszawy, pod wsią Kamień, która obecnie stanowi część stolicy. Najpoważniejszymi kandydatami do korony obok brata króla francuskiego byli: syn cesarza Maksymiliana II arcyksiążę Ernest Habsburg, car Iwan IV Groźny i Jan III Waza, król szwedzki, mąż Katarzyny Jagiellonki, siostry Zygmunta Augusta. Pod Warszawą stawiło się ok. 50 tysięcy osób, które uczestniczyły w głosowaniu. Najpierw odbyła się prezentacja kandydatów, której dokonali zagraniczni posłowie. Następnie zaczęto spisywać, lecz już w węższym gronie wybranych komisji artykuły dla króla. Miały to być uprawnienia i zobowiązania panującego. Po ich zatwierdzeniu, 5 kwietnia 1573 r. odbyło się głosowanie nad pretendentami do tronu. Zwycięzcą okazał się kandydat francuski, przedstawiony przez posła Jana de Monluc. Kilka dni po elekcji posłowie przyszłego monarchy zaprzysięgli w jego imieniu uchwalone przed wyborem postanowienia ogólne. Były to tak zwane artykuły henrykowskie. Przyjęto również osobiste zobowiązania elekta, noszące nazwę pacta conventa. Wybrano też poselstwo, które miało udać się do Paryża, aby oficjalnie zawiadomić księcia francuskiego o wyborze na króla Rzeczypospolitej Polski i Wielkiego Księstwa Litewskiego, odebrać od niego przysięgę, potwierdzającą przyjęcie uchwał elekcyjnych (artykułów i paktów), oraz możliwie szybko sprowadzić go do Rzeczypospolitej. Poselstwo wysłano okazałe i godne. Pertraktacje z Henrykiem i jego bratem, królem Francji Karolem IX, trwały dość długo. Opór budziły przede wszystkim artykuły dotyczące swobody wyznaniowej i możliwości wypowiedzenia posłuszeństwa królowi. Ostatecznie obaj władcy uznali i zaprzysięgli 22 sierpnia 1573 r. dawne i nowe prawa. Po tym fakcie poselstwo doręczyło Henrykowi dokument elekcyjny. Henryk Walezy został ogłoszony królem polskim i wielkim księciem litewskim.
Nihil novi
Potęga Rzeczypospolitej u zenitu. Zlota wolność. Elekcja., Jan Matejko
Do granic Polski dotarł po dwumiesięcznej podróży w końcu stycznia 1574 r. Orszak królewski, liczący 1200 koni, wozy z bagażami oraz karety z damami dworu i niewiastami lekkich obyczajów, ciągnął przez Heidelberg, Fuldę, Torgau, Frankfurt. Na Łużycach oczekiwał go książę piastowski Jerzy II Brzeski, który towarzyszył królowi aż do polskiej granicy. Granicę przekroczono w Międzyrzeczu, gdzie monarchę uroczyście powitała delegacja senatu z biskupem kujawskim, wojewodowie i kasztelanowie. Później przez Poznań i Częstochowę udano się w kierunku Krakowa, gdzie nastąpiło oficjalne powitanie.
Organizations
Katalog D M O Z : Society : Lifestyle Choices : Vegetarianism : Organizations
| |
| | |
9 pages found in Organizations:
EarthSave International
Founded by "Diet for a New America" author John Robbins. Promotes healthy food choices and educates, inspires, and empowers people to shift toward a plant-based diet and to take compassionate action for all life on Earth.
http://www.earthsave.org/
The Great American Meatout
The world's largest grassroots dietary education campaign. Meatout encourages people to make the transition to a wholesome, nonviolent diet of whole grains, vegetables, and fresh fruits.
http://www.meatout.org
International Vegetarian Union
Presented in English, German, Spanish, French, and other languages. Links to organizations world-wide, recipe database, and a forum.
http://www.ivu.org/
National Capital Vegetarian Association
The NCVA is a not-for-profit membership based organization created to educate the public about the health benefits of a plant-based diet for the improvement of public health.
http://www.ncva.ca/
North American Vegetarian Society
Membership information, publications and merchandise available.
http://navs-online.org/
The Seventh-day Adventist Dietetic Association
Organization of dietetic professionals which promotes lacto-ovo-vegetarian and the vegan diets. Has current list of board members, newsletter, nutrition and vegan links, and membership information.
http://www.sdada.org/
Vegetarian Hong Kong
Dedicated to helping people find good, inexpensive vegetarian food in Hong Kong. Restaurant reviews, area information, recipes, and links to related sites.
http://members.tripod.com/hkveg/
Vegetarian Resource Group
A non-profit organization dedicated to educating the public on vegetarianism and the interrelated issues of health, nutrition, ecology, ethics, and world hunger.
http://www.vrg.org/
Vegetarian Societies and Vegetarian Organizations
A large listing of vegetarian societies and organizations.
http://www.veganfood.com/
|
Ciekawe linki z DMOZ:
link-Regional/F
link-World/Norsk
link-Regional/S
link-Society/Gay,_Lesbian,_and_Bisexual
link-Home/Family
link-Regional/C
link-World/Kannada
link-Health/Regional
link-Health/Addictions/Games
link-Home/Cooking
link-Kids_and_Teens/Arts
link-Home/News_and_Media
link-Regional/C
link-Games/Yard,_Deck,_and_Table_Games
link-Games/Miniatures
link-Health/Addictions/Games
link-Kids_and_Teens/Entertainment
link-Regional/A
link-Regional/Asia
link-World/Kannada
link-Society/Religion_and_Spirituality
link-Society/Future
link-Society/Subcultures
link-Society/Work
link-World/Italiano/Computer
link-Home/Homeowners/Home_Buyers
link-Games/Gambling
link-Kids_and_Teens/School_Time
link-Regional/H
link-Kids_and_Teens/School_Time
link-Kids_and_Teens/Games
link-World/Norsk/Helse
link-Regional/J
link-Regional/T
link-Games/Card_Games
link-Society/Transgendered
link-Society/Work
link-Regional/V
link-Games/Party_Games
Ciekawostki
Krótkotrwałe panowanie Henryka Walezego na Wawelu było prawdziwym zderzeniem cywilizacyjnym pomiędzy rzeczywistością polską, a francuską. Młodego króla i jego francuską świtę dziwiły urządzane przez polskich poddanych pijatyki, rozczarowało ubóstwo polskich wsi i surowy klimat kraju. Polacy natomiast uważali Francuzów za zniewieściałych, władcy mieli za złe cudzoziemskie stroje i zamiłowanie do biżuterii. Co ciekawe, pod wieloma względami ówczesna Polska wyprzedzała Francję. Właśnie na Wawelu Walezy po raz pierwszy zobaczył wychodki, z których nieczystości odprowadzano poza zamkowe mury, i po powrocie do Francji nakazał zbudowanie takich urządzeń w Luwrze i innych pałacach.
